๑๒. อุรคเปตวัตถุ

เมื่อพวกญาติเผาอยู่ บุตรของข้าพเจ้าก็ไม่รู้ว่า พวกญาติพากันร้องไห้คร่ำครวญถึง เพราะเหตุนั้น ข้าพเจ้าจึงไม่ร้องไห้ถึงเขา เขาไปตามทางของเขา (นางพราหมณี เมื่อจะบอกเหตุแห่งการไม่ร้องไห้ จึงกล่าว ๒ คาถาว่า)

บุตรของดิฉัน ดิฉันไม่ได้เชิญมา ก็มาแล้วจากโลกอื่นนั้น ดิฉันไม่ได้อนุญาตให้ไป ก็ไปแล้วจากมนุษยโลกนี้ เขามาอย่างไร เขาก็ไปแล้วอย่างนั้น ทำไมจะต้องไปร่ำไห้ถึงบุคคลที่ไม่อยู่ในอำนาจนั้นเล่า

เมื่อพวกญาติเผาอยู่ บุตรของดิฉันก็ไม่รู้ว่า พวกญาติพากันร้องไห้คร่ำครวญถึง เพราะเหตุนั้น ดิฉันจึงไม่ร้องไห้ถึงเขา เขาไปตามทางของเขา (น้องสาวกล่าวว่า)

ถ้าดิฉันร้องไห้ ก็จักซูบผอม ผลอะไรจะพึงมีแก่ดิฉันในการร้องไห้นั้น ญาติมิตรและสหายของพวกเราจะพึงมีความไม่สบายใจอย่างยิ่ง

เมื่อพวกญาติเผาอยู่ พี่ชายของดิฉันก็ไม่รู้ว่า พวกญาติพากันร้องไห้คร่ำครวญถึง เพราะเหตุนั้น ดิฉันจึงไม่ร้องไห้ถึงเขา เขาไปตามทางของเขา (ส่วนภรรยาของเขากล่าวว่า)

เมื่อพวกญาติเผาอยู่ สามีของดิฉันก็ไม่รู้ว่า พวกญาติพากันร้องไห้คร่ำครวญถึง เพราะเหตุนั้น ดิฉันจึงไม่ร้องไห้ถึงเขา เขาไปตามทางของเขา (ส่วนนางทาสีกล่าวว่า)

ท่านพราหมณ์ หม้อน้ำที่แตกแล้ว พึงประสานให้เป็นดังเดิมอีกไม่ได้ฉันใด ความเศร้าโศกถึงผู้ที่ล่วงลับไปแล้ว ก็ฉันนั้น

|๙๗.๘๕| ๑๒ อุรโคว ตจํ ชิณฺณํ หิตฺวา คจฺฉติ สนฺตนุํ เอวํ สรีเร นิพฺโภเค เปเต กาลกเต สติ |๙๗.๘๖| ฑยฺหมาโน น ชานาติ ญาตีนํ ปริเทวิตํ ตสฺมา เอตํ น โสจามิ คโต โส ตสฺส ยา คติ |๙๗.๘๗| อนพฺภิโต ตโต อาคา นานุญฺญาโต อิโต คโต ยถาคโต ตถา คโต ตตฺถ กา ปริเทวนา |๙๗.๘๘| ฑยฺหมาโน น ชานาติ ญาตีนํ ปริเทวิตํ ตสฺมา เอตํ น โรทามิ คโต โส ตสฺส ยา คติ ฯ |๙๗.๘๙| สเจ โรเท กิสา อสฺสํ ตตฺถ เม กึ ผลํ สิยา ญาติมิตฺตสุหชฺชานํ ภิยฺโย โน อรตี สิยา |๙๗.๙๐| ฑยฺหมาโน น ชานาติ ญาตีนํ ปริเทวิตํ ตสฺมา เอตํ น โรทามิ คโต โส ตสฺส ยา คติ ฯ |๙๗.๙๑| ยถาปิ ทารโก จนฺทํ คจฺฉนฺตํ อนุโรทติ เอวํ สมฺปทเมเวตํ โย เปตํ อนุโสจติ |๙๗.๙๒| ฑยฺหมาโน น ชานาติ ญาตีนํ ปริเทวิตํ ตสฺมา เอตํ น โรทามิ คโต โส ตสฺส ยา คติ ฯ |๙๗.๙๓| ยถาปิ พฺรเหฺม อุทกุมฺโภ ภินฺโน อปฺปฏิสนฺธิโย เอวํ สมฺปทเมเวตํ โย เปตํ อนุโสจติ |๙๗.๙๔| ฑยฺหมาโน น ชานาติ ญาตีนํ ปริเทวิตํ ตสฺมา เอตํ น โรทามิ คโต โส ตสฺส ยา คตีติ ฯ อุรคเปตวตฺถุ ทฺวาทสมํ ฯ อุทฺทานํ เขตฺตูปมา วณฺณา ทุเว ธีตลีกํ ติโรกุฑฺฑํ ปุตฺตขาทิกา โคณคูถํ ปาสาทํ นาโครค ทฺวาทสา เต วตฺถูนิ วคฺเค ปฐเม อุทฺทานํ ฯ อุรควคฺโค ปฐโม ฯ

บุตรของเรา ละสรีระอันคร่ำคร่าของตนไป เหมือนงูลอกคราบฉะนั้น เมื่อสรีระแห่งบุตรของเรา ใช้สอยไม่ได้ ละไปแล้ว มีกาละอันกระทำ แล้วอย่างนี้ บุตรของเราเมื่อญาติเผาอยู่ ย่อมไม่รู้สึกถึงความร่ำไรของ ญาติทั้งหลาย เพราะฉะนั้น เราจึงไม่เศร้าโศกถึงเขา คติของเขามี อย่างไร เขาได้ไปสู่คตินั้น. นางพราหมณีกล่าวว่า บุตรของดิฉัน ดิฉันไม่ได้เชิญมา มาแล้วจากปรโลก ดิฉันไม่ได้อนุญาต ให้ไป ก็ไปแล้วจากมนุษยโลกนี้ เขามาอย่างไร เขาก็ไปอย่างนั้น ทำไมจะต้องไปร่ำไรในการไปจากโลกนี้ของเขาเล่า บุตรของดิฉันเมื่อ พวกญาติเผาอยู่ ย่อมไม่รู้สึกถึงความร่ำไรของหมู่ญาติ เพราะฉะนั้น ดิฉันจึงไม่ร้องไห้ถึงบุตรนั้น คติของเขามีอย่างไร เขาได้ไปสู่คตินั้นแล้ว. น้องสาวกล่าวว่า ถ้าดิฉันร้องไห้ ก็จะเป็นผู้ซูบผอม ผลอะไรจะพึงมีแก่ดิฉัน ในการ ร้องไห้นั้น ความไม่สบายใจก็จะพึงมีแก่ญาติและมิตรสหายทั้งหลายโดย ยิ่ง พี่ชายของดิฉันอันญาติเผาอยู่ ย่อมไม่รู้สึกถึงความร่ำไรของญาติ ทั้งหลาย เพราะฉะนั้น ดิฉันจึงไม่ร้องไห้ถึงพี่ชายของดิฉันนั้น คติ ของเขามีอย่างไร เขาได้ไปสู่คตินั้นแล้ว. ส่วนภรรยาของเขากล่าวว่า ผู้ใดเศร้าโศกถึงคนที่ล่วงลับไปแล้ว ผู้นั้นก็เปรียบเหมือนทารกร้องไห้ถึง พระจันทร์ อันลอยอยู่ในอากาศฉะนั้น สามีของดิฉันอันญาติเผาอยู่ ย่อมไม่รู้สึกถึงความร่ำไรของพวกญาติ เพราะฉะนั้น ดิฉันจึงไม่ร้องไห้ ถึงเขา คติของเขามีอย่างไร เขาได้ไปแล้วสู่คตินั้น. ส่วนนางทาสีกล่าวว่า ข้าแต่ท่านผู้เป็นว่านเครือแห่งพรหม หม้อน้ำอันแตกแล้วพึงประสานให้ ติดอีกไม่ได้ ฉันใด ผู้ใดเศร้าโศกถึงผู้ล่วงลับไปแล้ว ผู้นั้นก็เปรียบ เหมือนฉันนั้น นายของดิฉันอันพวกญาติเผาอยู่ ย่อมไม่รู้สึกถึงความ ร่ำไรของญาติทั้งหลาย เพราะฉะนั้น ดิฉันจึงไม่ร้องไห้ถึงท่าน คติของ ท่านมีอย่างไร ท่านได้ไปสู่คตินั้นแล้ว. จบ อุรคเปตวัตถุที่ ๑๒. ----------------------------------------------------- รวมเรื่องในอุรควรรค คือ ๑. เขตตูปมาเปตวัตถุ ๒. สูกรเปตวัตถุ ๓. ปูติมุขเปตวัตถุ ๔. ปิฏฐธีตลิกเปตวัตถุ ๕. ติโรกุฑฑเปตวัตถุ ๖. ปัญจปุตตขาทิกเปตวัตถุ ๗. สัตตปุตตขาทิกเปตวัตถุ ๘. โคณเปตวัตถุ ๙. มหาเปสการเปตวัตถุ ๑๐. ขลาตยเปตวัตถุ ๑๑. นาคเปตวัตถุ ๑๒. อุรคเปตวัตถุ. จบ อุรควรรคที่ ๑. -----------------------------------------------------