๘. ตักกลชาดก

คุณพ่อ หัวหอม หัวกระเทียมก็ไม่มี มันเทศก็ไม่มี มันมือเสือก็ไม่มี เหง้าตาลก็ไม่มีเลย คุณพ่อต้องการอะไร จึงขุดหลุมอยู่คนเดียวกลางป่าช้าในป่า (พ่อตอบว่า)

ลูกรัก ปู่ของเจ้าทุพพลภาพมากแล้ว ถูกความลำบากเพราะความเจ็บป่วยหลายอย่างเบียดเบียน วันนี้ พ่อจะขุดหลุมฝังปู่เจ้า เพราะพ่อไม่ชอบใจชีวิตอย่างนั้นของปู่เจ้า (ลูกชายกล่าวว่า)

นี่เจ้าเด็กน้อย เจ้าพูดกระทบข่มขู่พ่อด้วยวาจาที่หยาบ ลูกรัก เจ้าเป็นลูกแท้ๆ ของพ่อ กลับไม่อนุเคราะห์เกื้อกูลพ่อ (ลูกชายกล่าวโต้ตอบว่า)

คุณพ่อ ลูกจะไม่อนุเคราะห์เกื้อกูลคุณพ่อก็หาไม่ แม้ลูกก็อนุเคราะห์เกื้อกูลคุณพ่อ แต่ไม่อาจจะห้ามคุณพ่อผู้กำลังทำกรรมชั่วช้านั้น จากการกระทำนั้นได้ (พ่อกล่าวว่า)

พ่อสวิฏฐะ ผู้ใดมีความชั่วช้า เบียดเบียนพ่อแม่ผู้ไม่ประทุษร้ายตน เมื่อตายไปชาติหน้า ผู้นั้นจะตกนรกอย่างไม่ต้องสงสัย

พ่อสวิฏฐะ ส่วนผู้ใดบำรุงพ่อแม่ด้วยข้าวและน้ำ เมื่อตายไปชาติหน้า ผู้นั้นจะขึ้นสวรรค์อย่างไม่ต้องสงสัย

ลูกรัก เจ้าไม่อนุเคราะห์เกื้อกูลพ่อก็หามิได้ เจ้าอนุเคราะห์เกื้อกูลพ่อแท้ๆ แต่พ่อถูกแม่ของเจ้าสั่งมา จึงกระทำกรรมหยาบช้าเช่นนี้ (ลูกชายกล่าวว่า)

ภรรยาของพ่อไม่ใช่คนดี เป็นแม่บังเกิดเกล้าของลูกนั่นเอง พ่อควรขับแม่ออกจากเรือนไป แม่นั้นควรจะได้รับทุกข์อย่างอื่นบ้าง

น ตกฺกลา สนฺติ น อาลุปานิ น วิลาลิโย น กลมฺพานิ ตาต เอโก อรญฺญมฺหิ สุสานมชฺเฌ กิมตฺถิโก ตาต ขณาสิ กาสุํ ฯ

พ่อจ๋า มันนก มันเทศ มันมือเสือ ผักทอดยอด ก็มิได้มี พ่อต้องการ อะไร จึงขุดหลุม อยู่คนเดียวในป่ากลางป่าช้าเช่นนี้เล่า?

ปิตามโห ตาต สุทุพฺพโล เต อเนกพฺยาธีหิ ทุกฺเขหิ ผุฏฺโฐ ตมชฺชหํ นิกฺขณิสฺสามิ โสพฺเภ น หิสฺส ตํ ชีวิตํ โรจยามิ ฯ

ลูกเอ๋ย ปู่ของเจ้าทุพพลภาพมากแล้ว ถูกกองทุกข์อันเกิดจากโรคภัย หลายอย่างเบียดเบียน วันนี้พ่อจะฝังปู่ของเจ้านั้นเสียในหลุม เพราะ พ่อไม่ปรารถนา จะให้ปู่ของเจ้ามีชีวิตอยู่อย่างลำบากเลย ลูกเอ๋ย.

สงฺกปฺปเมตํ ปฏิลทฺธปาปกํ อจฺจาหิตํ กมฺมํ กโรสิ ลุทฺทํ มยาปิ ตาต ปฏิลจฺฉเส ตุวํ เอตาทิสํ กมฺม ชรูปนีโต ตํ กูลวตฺตํ อนุวตฺตมาโน อหมฺปิ ตํ นิกฺขณิสฺสามิ โสพฺเภ ฯ

พ่อได้ความดำริอันลามกนี้แล้ว ได้กระทำกรรมที่หยาบช้า อันล่วงเสีย ซึ่งประโยชน์ พ่อจ๋า แม้เมื่อพ่อแก่ลงแล้ว ก็จักได้รับกรรมเช่นนี้เพราะ ลูกบ้าง แม้ลูกเองก็จะอนุวัตรตามธรรมเนียมของตระกูลนั้น จักฝังพ่อ เสียในหลุมบ้าง.

ผรุสาหิ วาจาหิ ปกุพฺพมาโน อาสชฺช มํ ตฺวํ วทเส กุมาร ปุตฺโต มมํ โอรสโก สมาโน อหิตานุกมฺปี เม ตฺวํสิ ปุตฺต ฯ

ลูกเอ๋ย เจ้ามากล่าวกระทบกระเทียบขู่เข็ญพ่อ ด้วยถ้อยคำหยาบคาย เจ้าเป็นลูกเกิดแต่อกของพ่อ แต่หามีความอนุเคราะห์เกื้อกูลแก่พ่อไม่.

น ตฺยาหํ ตาต อหิตานุกมฺปี หิตานุกมฺปี เต อหญฺหิ ตาต ปาปญฺจ ตํ กมฺม ปกุพฺพมานํ อรหามิ โน วารยิตุํ ตโต หิ ฯ

พ่อจ๋า มิใช่ฉันจะไม่มีความอนุเคราะห์เกื้อกูลแก่พ่อ ฉันเป็นผู้มีความ อนุเคราะห์เกื้อกูลแก่พ่อ แต่เพราะฉันไม่กล้าพอที่จะห้ามพ่อ ผู้ทำบาป กรรมโดยตรงได้ จึงได้พูดกระทบกระเทียบเช่นนั้น.

โย มาตรํ วา ปิตรํ สวิฏฺฐ อทูสเก หึสติ ปาปธมฺโม กายสฺส เภทา อภิสมฺปรายํ อสํสยํ โส นิรยํ อุเปติ ฯ

พ่อจ๋า ผู้ใดเป็นคนมีธรรมอันลามก เบียดเบียนมารดาหรือบิดาผู้ไม่ประทุษ ร้าย ผู้นั้นครั้นตายไปภายหน้า ต้องเข้าถึงนรกโดยไม่ต้องสงสัย.

โย มาตรํ วา ปิตรํ สวิฏฺฐ อนฺเนน ปาเนน อุปฏฺฐหาติ กายสฺส เภทา อภิสมฺปรายํ อสํสยํ โส สุคตึ อุเปติ ฯ

พ่อจ๋า ผู้ใดบำรุงเลี้ยงมารดาบิดาด้วยข้าวน้ำ ผู้นั้นครั้นตายไปภายหน้า ย่อมเข้าถึงสุคติ โดยไม่ต้องสงสัย.

น เม ตฺวํ ปุตฺต อหิตานุกมฺปี หิตานุกมฺปี เม ตฺวํสิ ปุตฺต อหญฺจ เต มาตรา วุจฺจมาโน เอตาทิสํ กมฺม กโรมิ ลุทฺทํ ฯ

ลูกเอ๋ย เจ้าจะเป็นผู้ไม่เกื้อกูลอนุเคราะห์แก่พ่อก็หาไม่ เจ้าชื่อว่าเป็นผู้ เกื้อกูลอนุเคราะห์แก่พ่อ แต่พ่อถูกแม่ของเจ้าว่ากล่าว จึงได้กระทำกรรม อันหยาบช้าเช่นนี้.

ยา เต สา ภริยา อนริยรูปา มาตา มเมสา สกิยา ชเนตฺติ นิทฺธาปเย ตญฺจ สกา อคารา อญฺญมฺปิ เต สา ทุขมาวเหยฺย ฯ

หญิงชั่วเป็นภรรยาของพ่อ เป็นแม่บังเกิดเกล้าของฉัน พ่อจงขับไล่ไป เสียจากเรือนของตน เพราะแม่จะนำทุกข์อย่างอื่นมาให้พ่ออีก.

ยา เต สา ภริยา อนริยรูปา มาตา มเมสา สกิยา ชเนตฺติ ทนฺตา กเรณูว วสูปนีตา สา ปาปธมฺมา ปุนราวชาตูติ ฯ ตกฺกลชาตกํ อฏฺฐมํ ฯ

หญิงชั่วผู้เป็นภรรยาของพ่อ เป็นแม่บังเกิดเกล้าของฉัน เป็นหญิงมี บาปธรรม ถูกทรมาน ดังช้างพัง ที่นายควาญฝึกให้อยู่ในอำนาจแล้ว จงกลับมาเรือนเถิด. จบ ตักกลชาดกที่ ๘.