๔. สุนทรีนันทาเถรีคาถา

นันทา เธอจงพิจารณาดูร่างกายซึ่งกระสับกระส่าย ไม่สะอาด เป็นของเปื่อยเน่า จงอบรมจิตให้ตั้งมั่นดี มีอารมณ์เดียว ด้วยอสุภภาวนา

ร่างกายหญิงที่เนรมิตขึ้นนี้ ฉันใด ร่างกายของเธอนั่น ก็ฉันนั้น ร่างกายของเธอนั่น ฉันใด ร่างกายหญิงที่เนรมิตขึ้นนี้ ก็ฉันนั้น ร่างกายเป็นของเปื่อยเน่า มีกลิ่นเหม็นฟุ้งไป ที่พวกคนเขลาเพลิดเพลินกันยิ่งนัก

เมื่อเธอพิจารณาร่างกายนั้นอย่างนี้ ไม่เกียจคร้านทั้งกลางวันและกลางคืน แต่นั้น จะเห็นแจ้งด้วยปัญญาของตนเองได้ (พระสุนทรีเถรีบรรลุพระอรหัตแล้วได้กล่าวภาษิตเหล่านี้ว่า)

ทีนั้น เราจึงเบื่อหน่ายในร่างกาย และคลายความกำหนัดในภายใน ไม่ประมาท ไม่เกาะเกี่ยวในสิ่งอะไรๆ เป็นผู้สงบระงับ ดับสนิทแล้ว

|๔๔๒.๘๒| ๔ อาตุรํ อสุจึ ปูตึ ปสฺส นนฺเท สมุสฺสยํ อสุภาย จิตฺตํ ภาเวหิ เอกคฺคํ สุสมาหิตํ ฯ |๔๔๒.๘๓| ยถา อิทํ ตถา เอตํ ยถา เอตํ ตถา อิทํ ทุคฺคนฺธํ ปูติกํ วาติ พาลานํ อภินนฺทิตํ ฯ |๔๔๒.๘๔| เอวเมตํ อเวกฺขนฺตี รตฺตินฺทิวมตนฺทิตา ตโต สกาย ปญฺญาย อภินิพฺพิชฺช ทกฺขิสํ ฯ |๔๔๒.๘๕| ตสฺสา เม อปฺปมตฺตาย วิจินนฺติยา โยนิโส ยถาภูตํ อยํ กาโย ทิฏฺโฐ สนฺตรพาหิโร ฯ |๔๔๒.๘๖| อถ นิพฺพินฺทหํ กาเย อชฺฌตฺตญฺจ วิรชฺชหํ อปฺปมตฺตา วิสํยุตฺตา อุปสนฺตมฺหิ นิพฺพุตา ฯ นนฺทา ฯ

ดูกรนางนันทา ท่านจงดูร่างกายอันกระสับกระส่าย ไม่สะอาด เปื่อยเน่า จงอบรบจิตให้ตั้งมั่นด้วยดี มีอารมณ์เป็นหนึ่งด้วยอสุภสัญญา ร่างกายนี้ฉันใด ร่างกายของท่านก็ฉันนั้น ร่างกายของท่านนั้นฉันใด ร่างกายนี้ก็ฉันนั้น ร่างกายเป็นของเปื่อยเน่า มีกลิ่นเหม็นฟุ้งไป อัน พวกชนพาลปรารถนากันยิ่งนัก เมื่อท่านพิจารณาร่างกายนี้อย่างนี้ ไม่ เกียจคร้านทั้งกลางวันกลางคืน แทงตลอดแล้ว จักเห็นด้วยปัญญาของ ตนได้ เมื่อเราเป็นผู้ไม่ประมาท ค้นคว้าอยู่โดยอุบายอันแยบคาย จึง เห็นกายนี้ทั้งภายในและภายนอกตามความเป็นจริง ทีนั้นเราจึงเบื่อหน่าย ในกายและคลายความกำหนัดในภายใน เป็นผู้ไม่ประมาท ไม่เกาะเกี่ยว ในสิ่งอะไร เป็นผู้สงบระงับดับสนิทแล้ว.